Από την Ψυχοθεραπεύτρια Χριστίνα Σορόκου
ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΟ ΑΓΧΟΣ;
Κακά τα ψέματα, παρόλες τις δυνατότητές
μας να προοδεύσουμε μέσω της κατανόησης, της συνεργασίας
και του αλληλοσεβασμού, όλοι μας αντιμετωπίζουμε ανταγωνισμό,
εγωισμό κι εχθρικότητα. Στο σήμερα έχουμε βομβαρδιστεί από
τις γρήγορες κι ασταμάτητες αλλαγές, από τις διαψεύσεις,
από τις απογοητεύσεις και από τις εξαναγκασμένες κοινωνικές
σχέσεις. Αυτά και όχι μόνο, απειλούν την αυτοεκτίμηση και
την ασφάλειά μας, αλλά και το ρόλο μας στην κοινωνία και
τις διαπροσωπικές μας σχέσεις. Οι ρυθμοί της ζωής έχουν
γίνει πάρα πολύ γρήγοροι και πιο πιεστικοί, ο σύγχρονος
πολιτισμός μας και τα προνόμια που τον συνοδεύουν έχουν
αντίκτυπο... Χείμαρρος οι πηγές του στρες!
Το στρες το αναπνέουμε
Οι πηγές του στρες (ένταση, πίεση, άγχος, απογοήτευση κτλ)
είναι παντού και το στρες έχει γίνει μέρος της σύγχρονης
ζωής μας. Εκτός από τις μη προβλέψιμες πηγές του στρες,
όπως την αρρώστια, το θάνατο ή την αναπηρία, υπάρχουν όλες
οι απογοητεύσεις και οι ματαιώσεις που συσσωρεύονται κατά
τη διάρκεια π.χ. των εξετάσεων, των διαγωνισμάτων, των φιλικών
κι ερωτικών μας σχέσεων, των σεξουαλικών προβληματισμών
μας, των μπερδεμάτων, των ευθυνών απέναντι στους γύρω μας,
στα αδέλφια, στους φίλους.... και δώσε του πηγές στρες.
Ναι το στρες το αναπνέουμε!
Το άγχος βλάπτει σοβαρά την υγεία
Όταν υποφέρουμε από υπερβολικό άγχος μένουμε ξάγρυπνοι στριφογυρίζοντας
στο κρεβάτι και δεν μπορούμε να κοιμηθούμε, επειδή στο μυαλό
μας γυρνάνε άλυτα προβλήματα. Τα έχουμε βάλει πάμπολλες
φορές με άτομα που στην πραγματικότητα δεν μας φταίνε σε
τίποτα. Εν βρασμώ ψυχής έχουμε κατσαδιάσει λάθος άτομα και
μετά το μετανιώσαμε. Τις περισσότερες φορές το στρες παραμένει
μέσα μας καταπιεσμένο και συνεχίζει να προκαλεί στον καθένα
μας κοινωνικά, συναισθηματικά, ψυχολογικά και σωματικά προβλήματα.
Αλλά προσοχή!!! Όλα τα συμπτώματα και οι αρρώστιες επηρεάζονται
από τα συναισθήματά μας και την πνευματική μας κατάσταση
σε αρκετά μεγάλο βαθμό. Γιατί η ένταση και το στρες, που
συσσωρεύονται μέσα μας, αρχίζουν να παίρνουν το πάνω χέρι
στην υγεία μας, με μία όλο και μεγαλύτερη θνησιμότητα, από
καρδιακά επεισόδια, διανοητικές διαταραχές, καρκίνο και
την αρθρίτιδα, όπως και μία στρατιά από παθήσεις που καταλήγουν
σε ανικανότητα ή σε εκφυλισμό.
Γυμναστείτε επειγόντως
Οι περισσότεροι από εμάς αγνοούμε ότι υποφέρουμε από τα
ψυχολογικά ή σωματικά συμπτώματα του στρες. Οι προσωπικοί
αμυντικοί μας μηχανισμοί μας οδηγούν σε μία συνεχή κατάσταση
άρνησης και πείθουμε τον εαυτό μας ότι τίποτα δεν τρέχει,
ενώ στους γύρω μας έχει βγάλει η γλώσσα τους μαλλιά, λέγοντάς
μας πως κάτι δεν πάει καλά. Κι ενώ εμείς μένουμε άπραχτοι,
όλο το στρες της σύγχρονης ζωής μας έχει φέρει σε μία κατάσταση
ετοιμότητας, η οποία δεν μπορεί να εκτονωθεί χωρίς κάποια
σωματική άσκηση. Για σκεφτείτε πόσες είναι οι φορές που
είπαμε «δεν προλαβαίνω να πάω στο γυμναστήριο ή κάνω τόσα
φροντιστήρια που δεν έχω ελεύθερη ώρα ούτε και για να ασκηθώ
σωματικά ή να πάω για περπάτημα ή δεν μπορώ να ηρεμήσω».
Προσοχή! Αν σήμερα δεν είμαστε ενεργοί σωματικά, επιδεικνύουμε
πολύ χαμηλά επίπεδα καλής φυσικής κατάστασης και αυτό σημαίνει
ότι τα προβλήματα υγείας μας, όπως και στο παρόν στάδιο,
άλλα και μελλοντικά, θα είναι ιδιαίτερα μεγάλα.
Η σωματική άσκηση (όχι τα καράτε στο Play Station ή X-Box)
είναι ο μοναδικός αντίποδας του στρες. Η πίεση που μας ασκείται,
όταν δεν την ελέγχουμε συνειδητά και δεν βρίσκουμε διεξόδους
ανακούφισης, βλάπτει σοβαρά την υγεία μας. Η σωματική άσκηση
λειτουργεί ως βαλβίδα ασφαλείας του ανθρώπινου σώματος.
Διευκολύνει με «σταδιακή εξάτμιση» τις πιέσεις κι εντάσεις
που θα μπορούσαν να μας καταβάλουν κι έτσι μπορεί να χαλαρώσει
και να επανέλθει ο οργανισμός μας στη φυσιολογική του κατάσταση.
Για την ακρίβεια, οι άνθρωποι που ασκούνται τακτικά έχουν
συνήθως την ικανότητα να σκέφτονται γρηγορότερα και πιο
καθαρά. Νιώθουν καλύτερα με τον εαυτό τους κι έχουν οξύτερα
και πιο γρήγορα αντανακλαστικά. Η άσκηση φυσικά δεν πρέπει
να συνδέεται με ταλαιπωρία ή δυσφορία. Αυτό προκαλεί περισσότερο
στρες και βλάπτει την υγεία μας.
Μπορεί να είναι κι ευεργετικό
Στην πραγματικότητα, αν και το στρες είναι συνδεδεμένο με
αρνητικά συναισθήματα και καταστάσεις, μπορεί να μην είναι
αναγκαστικά δυσάρεστο. Παράγοντες σημαδιακοί για το πώς
αντιδρούμε κάτω από πίεση είναι η προσωπικότητα και η ιδιοσυγκρασία
μας. Αυτό, που μπορεί να είναι ιδιαίτερα δυσάρεστο και πιεστικό
για κάποιον, μπορεί να ερμηνευτεί ως συναρπαστικό ή και
σαν μία ευχάριστη πρόκληση για κάποιον άλλο. Το κάθε άτομο
αντιδρά διαφορετικά στο στρες! Για αυτό να θυμάστε! Δεν
είναι όλες οι μορφές του στρες επιζήμιες. Μερικές πηγές
στρες είναι καλές για μας γιατί μας δίνουν ερεθίσματα και
κίνητρα για να αποδίδουμε καλύτερα.
Το κάθε επίπεδο στρες είναι καλό αν οι ικανότητες αντιμετώπισής
του είναι επαρκείς. Σε γενικές γραμμές το στρες τονίζει
καταστάσεις, στις οποίες βιώνουμε απαιτήσεις που μπορούν
να εξισορροπηθούν από την ικανότητά μας να ανταποκριθούμε
σε αυτές. Ο τρόπος που βλέπουμε αυτές τις απαιτήσεις και
ο τρόπος μου αισθανόμαστε, κατά πόσο μπορούμε να τα βγάλουμε
πέρα με αυτές, προσδιορίζουν αν νιώθουμε εντελώς πνιγμένοι,
ή αντίθετα εντελώς βαριεστημένοι. Ούτε το ένα, ούτε το άλλο
είναι εποικοδομητικά. Όταν όμως βλέπουμε τις απαιτήσεις
που προβάλλονται προκλητικές και οι μηχανισμοί μας για την
αντιμετώπισή τους προσαρμοσμένοι στο χειρισμό τους, τότε
ο τρόπος αντιμετώπισής τους, όσο δύσκολος και να είναι,
φέρνει αισθήματα ικανοποίησης και το πιο πιθανό θετικά αποτελέσματα.
Μπορούμε να κάνουμε περισσότερα πράγματα σε λιγότερο χρόνο,
μπορούμε να λύσουμε περισσότερα προβλήματα και να τσαντιστούμε
με λιγότερο κόσμο αν μάθουμε να χειριζόμαστε το στρες πιο
αποτελεσματικά και να ζούμε μία ζωή πιο ήρεμη, πιο ευτυχισμένη
και πιο υγιή.
Αν δεν είχαμε καθόλου στρες στη ζωή μας, ο κόσμος θα ήτανε
ένας βαρετός τόπος, ανούσιος, στάσιμος, ρηχός και όλα θα
έμοιαζαν τα ίδια! Το κλειδί είναι να βρούμε την ισορροπία
του στρες, έτσι ώστε να είμαστε παραγωγικοί, αλλά υγιείς!
Ούτε πάρα πολύ λίγο, ούτε πάρα πολύ, αλλά το αναγκαίο ποσοστό!