Από τον Άντρο Ιωάννου
Ψυχολόγο-Οικογενειακό Σύμβουλο
ΑΥΝΑΝΙΣΜΟΣ
Αμαρτία ή υγιής εκτόνωση;
Αυνανισμός! Μια όχι και τόσο άγνωστη
λέξη που όλοι μας έχουμε ακούσει αρκετές φορές, αλλά ελάχιστες
την έχουμε συζητήσει. Τι πραγματικά όμως είναι ο αυνανισμός;
Πότε πρέπει να γίνεται ή μήπως δεν πρέπει να γίνεται; Είναι
τελικά υγιής πράξη ή επιβλαβές αμάρτημα;
Σχέδιο Αυνάν
O αυνανισμός χρωστά το όνομά του στον Αυνάν, ο οποίος ήταν
γιος του Ιούδα και εγγονός του Ιακώβ. Με βάση την αρχαία
παράδοση, όταν πέθανε ο αδελφός του ήταν υποχρεωμένος από
το νόμο να παντρευτεί τη χήρα του αδελφού του. Επειδή το
παιδί που τυχόν θα γεννιόταν δε θα θεωρούνταν δικό του,
ο Αυνάν, την ώρα της σεξουαλικής επαφής εκσπερμάτωνε έξω
από τον κόλπο, έτσι ώστε να μην μπορέσει να αφήσει έγκυο
τη χήρα του αδελφού του.
Ας το δούμε επιστημονικά
Αν μιλήσουμε επιστημονικά, ο όρος αυνανισμός προσδιορίζεται
ως εξής:
Σεξουαλική διέγερση που φτάνει μέχρι τη γενετήσια ικανοποίηση
και εκτόνωση και προκαλείται με ηθελημένο ερεθισμό των γεννητικών
οργάνων, χωρίς τη βοήθεια συντρόφου.
Τι λέει ο Φρόυντ
Κατά τον Φρόυντ, τον πατέρα της ψυχανάλυσης, ο εξωτερικός
κόσμος παίζει σπουδαίο ρόλο στην ενεργοποίηση του αυνανισμού
στον έφηβο. Ο Φρόυντ δίνει ιδιαίτερη έμφαση στις φοβίες
και τις ανασφάλειες που δημιουργούνται στο παιδί, όταν οι
γονείς τιμωρούν ή απαγορεύουν αυτή την πράξη. Σε μεταγενέστερο
στάδιο, οι ενοχές που νιώθει ο έφηβος μπορεί να αποτελέσουν
σύμπτωμα ή την αρχή μιας νευρωτικής ή αγχώδους κατάστασης.
Σεξουαλική εξέλιξη
Σήμερα ο αυνανισμός θεωρείται αναπόφευκτο στάδιο της εξέλιξης
προς την ώριμη σεξουαλική ζωή. Η εκκλησία βεβαίως θεωρούσε
πάντα τον αυνανισμό των παιδιών και των νέων σαν μια πολύ
σοβαρή και επικίνδυνη διαστροφή, που μπορεί να βλάψει την
υγεία.
Ευτυχώς, όμως, η σύγχρονη ψυχολογία πρόσφατα έχει αναγνωρίσει
τον αυνανισμό σαν μια ομαλή μεταβατική περίοδο της νεανικής
σεξουαλικότητας. Δηλαδή, έχει απαντηθεί το ερώτημα που πλανιόταν
για δεκαετίες και έχει ξεκαθαριστεί ότι δεν πρόκειται για
ανωμαλία, αλλά για την έκφραση της σωματικής και σεξουαλικής
έντασης του ανθρώπινου οργανισμού. Με άλλα λόγια δεν διαφέρει
σε τίποτα από το ξύσιμο του δέρματος για να ανακουφιστεί
από κάποιο είδος φαγούρας, απλά στον αυνανισμό η ένταση
του οργάνου και η ικανοποίηση που ακολουθεί από την αποφόρτισή
της είναι πολύ πιο έντονη.
Το βάρος των ενοχών
Ήρθε η στιγμή να εξετάσουμε πότε και κάτω από ποιες συνθήκες
ο αυνανισμός είναι ή όχι βλαβερός. Πρώτα και κύρια πρέπει
να ξεκαθαρίσουμε ότι, όπου υπάρχει η δυνατότητα για αμοιβαία
σεξουαλική επαφή, δεν πρέπει να αντικαθιστάται από τον αυνανισμό.
Αυτό φαίνεται καθαρά στις πρωτόγονες φυλές που δεν βάζουν
κανένα κοινωνικό ή ηθικό φραγμό στο σεξ με αποτέλεσμα ο
αυνανισμός να παίζει ένα ασήμαντο ρόλο.
Ένα σύνηθες παράδειγμα είναι ένα αγόρι που μόλις έχει ανακαλύψει
τον αυνανισμό και χωρίς βεβαίως να έχει επηρεαστεί από τους
γονείς του, το δάσκαλο ή την εκκλησία, νιώθει ένα συναίσθημα
έντασης στο σεξουαλικό του όργανο και τότε αρχίζει να το
αγγίζει και να το χαϊδεύει. Στην αρχή εντελώς ασυνείδητα,
μέχρι που κάποια στιγμή έκπληκτος αντιλαμβάνεται ότι έχει
εκσπερματώσει και νιώθει ένα αίσθημα σεξουαλικής ανακούφισης.
Μετά από 2 -3 μέρες αδράνειας, συσσωρεύεται πάλι η ένταση
και το αγόρι επαναλαμβάνει την πράξη, όμως τώρα έχει εξοικειωθεί
με το συναίσθημα της έντασης και της χαλάρωσης οπότε αυνανίζεται
συνειδητά. Μέχρι εδώ όλα καλά. Δεν νιώθει ακόμα ενοχές και
δεν πιστεύει ότι βλάπτει τον εαυτό του με τον αυνανισμό,
οπότε το σκηνικό συνεχίζεται το ίδιο μέχρι που κάποιος «καλός»
φίλος, γονέας και δεν ξέρω κι εγώ ποιος άλλος, εμφανίζεται
για να του μεταδώσει το φόβο της «αμαρτίας» ή τελοσπάντων
του «εγκλήματος» που διαπράττει. Αυτό ισχύει τόσο για το
αγόρι όσο και για το κορίτσι. Από αυτό ακριβώς το σημείο
αρχίζουν να αναπτύσσονται οι πραγματικές σωματικές και ψυχικές
βλάβες. Το αγόρι ή το κορίτσι προσπαθούν να καταστείλουν
τη σεξουαλική τους επιθυμία ή αυνανίζονται κάτω από το βάρος
των βασανιστικών τύψεων. Η ζημιά δηλαδή προέρχεται από την
αναχαίτιση της ομαλής πορείας της σεξουαλικής διέγερσης
και εκτόνωσης. Η πηγή λοιπόν των βλαβερών επιδράσεων δεν
είναι ο αυνανισμός, αλλά η αναστολή του και τα επακόλουθα
συναισθήματα ενοχής, άγχους και τύψεων. Έτσι αυτόματα δημιουργείται
επίσης μια αλυσίδα άλλων προβλημάτων. Όταν το άτομο για
διάφορους λόγους δεν έχει τη δυνατότητα ή έχει αμοιβαία
σεξουαλική επαφή από τη μια και από την άλλη νιώθει αφόρητες
ενοχές να αυνανιστεί, τότε αναπτύσσονται μέσα του τάσεις
βιασμού, επιδειξιομανίας, πειρασμός για σεξουαλικές σχέσεις
με μικρά παιδιά και δεν συμμαζεύεται. Κι όλα αυτά, διότι
όπως αναφέραμε, έχει δεσμευτεί η σεξουαλική ενέργεια και
ζητά σήματα να εκτονωθεί με οποιοδήποτε τρόπο.
Ερωτικός σύντροφος vs αυνανισμός
Συνοπτικά, κλείνοντας αυτή την αναφορά μου στον αυνανισμό
θα ήταν χρήσιμο να αναφέρω τα εξής: Πρώτη μας επιλογή για
εκτόνωση της σεξουαλικής ενέργειας πρέπει να είναι ασυζητητί
η υγιής και αμοιβαία σεξουαλική επαφή με το σύντροφο που
επιλέγουμε. Ο αυνανισμός θα πρέπει να είναι μια δευτερεύουσα
εναλλακτική λύση (εννοείται πάντα χωρίς κατάχρηση) που όταν
και εφόσον θα γίνεται να μην μας προκαλεί ενοχές και άγχος,
αλλά μόνο συναισθήματα ψυχοσωματικής ανακούφισης και χαλάρωσης.