Από τον Άντρο Ιωάννου
Ψυχολόγο-Οικογενειακό Σύμβουλο
ΕΦΗΒΕΙΑ ΚΑΙ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ ΑΓΩΓΗ
Ένας έφηβος στη σημερινή εποχή μπορεί
να ενημερωθεί για το σεξ από πολλές και διάφορες πηγές.
Ο καλύτερος τρόπος, όμως, για να πληροφορηθεί σωστά είναι
να συζητάει με τους γονείς του. Για πάρα πολλά χρόνια οι
προηγούμενες γενιές σχεδόν δεν τολμούσαν να μιλήσουν καθόλου
για τον έρωτα και το σεξ. Συνήθως, τα παιδιά αντλούσαν πληροφορίες
από τα μεγαλύτερα αδέλφια που δήθεν «ήξεραν» ή από άλλους
συνομίληκούς τους. Σπάνια υπήρχαν οικογένειες που συζητούσαν
με τα παιδιά τους για την περίοδο της γυναίκας, την εγκυμοσύνη,
τη σεξουαλική επαφή κλπ. Βεβαίως, σήμερα τα πράγματα έχουν
αλλάξει. Οι πληροφορίες για το σεξ δίνουν και παίρνουν μέσω
των Μ.Μ.Ε., ισοπεδώνοντας κάθε είδος ταμπού. Δυστυχώς, όμως,
τις περισσότερες φορές αυτού του είδους η πληροφόρηση αποδεικνύεται
επικίνδυνη, αλλά και παραπλανητική. Το πιο σίγουρο είναι
ότι στη σημερινή εποχή το σεξ δεν αποτελεί πλέον «απόκρυφο
μυστικό».
Η πρώτη σεξουαλική επιθυμία
Στην αρχή της εφηβείας οι σεξουαλικές ανάγκες ικανοποιούνται
με τον αυνανισμό. Οι έφηβοι αντιμετωπίζουν για πρώτη φορά
σε αυτή την ηλικία τον έρωτα και μάλιστα στη μεγαλύτερή
του ένταση. Οι έφηβοι είναι εκτεθειμένοι σε εσφαλμένες πληροφορίες
τις περισσότερες φορές. Παρόλο που σήμερα οι συζητήσεις
γύρω από το σεξ είναι αυξημένες και αναλύουν πράγματα και
θαύματα σε λεπτομέρειες, οι έφηβοι ουσιαστικά παραμένουν
αβοήθητοι και ημιμαθείς.
Σημαντικό ρόλο παίζει και το φύλο. Τα κορίτσια ωριμάζουν
δύο χρόνια νωρίτερα από τα αγόρια και επίσης είναι πιο ευαίσθητα.
Για τα κορίτσια η σεξουαλική επιθυμία συνδέεται με το συναίσθημα,
ενώ αντίθετα τα αγόρια πιστεύουν ότι το σεξ και το συναίσθημα
είναι δύο ξεχωριστά πράγματα.
Η πρώτη εμπειρία
Όπως έχω προαναφέρει, στην αρχή της εφηβείας, οι σεξουαλικές
ανάγκες ικανοποιούνται με τον αυνανισμό, που είναι ο πιο
ακίνδυνος και ο πιο φυσιολογικός τρόπος ικανοποίησης. Όσο
αφορά στις αλλαγές στη σωματική ανάπτυξη είναι έντονα φανερές
και επιδρούν άμεσα στη συμπεριφορά του έφηβου. Η επιθυμία
για σεξ αρχίζει να γεννιέται σιγά - σιγά, ενώ παράλληλα
δε λείπουν τα πονηρά πειράγματα. Επίσης, δεν μπορούμε να
απαντήσουμε με βεβαιότητα εάν υπάρχει η ιδανική ηλικία για
την πρώτη σεξουαλική επαφή. Από την άλλη μεριά, όμως, τεράστια
σημασία έχει αν είναι ψυχολογικά έτοιμος και ώριμος ο νέος
να προχωρήσει στην πρώτη του σεξουαλική εμπειρία. Το μήνυμα,
που θέλω να στείλω τόσο στα αγόρια όσο και στα κορίτσια,
είναι να μάθουν να αγαπούν, να γνωρίσουν το σώμα τους και
τη λειτουργία του, να νιώσουν άνετα μαζί του προτού προχωρήσουν
σε κάποια σεξουαλική επαφή.
Ο εκπαιδευτικός ρόλος των γονιών
στο σεξ
Σε αυτό ακριβώς το σημείο καλούνται οι γονείς να αναλάβουν
ένα ακόμη εκπαιδευτικό ρόλο. Η συζήτηση και ο διάλογος είναι
το πρώτο και καθοριστικό στάδιο ενημέρωσης. Αυτό προϋποθέτει
ο κάθε γονιός να επιστρατεύσει το θάρρος του και φυσικά
να αποκομίσει τις πιο σωστές γνώσεις γύρω από το σεξ, έτσι
ώστε να αναπτυχθεί μία υγιής επικοινωνία μεταξύ γονιών και
εφήβων που να επιλύει και να απαντά κάθε ερώτηση και απορία
του έφηβου.
Πρώτα από όλα οι γονείς πρέπει να ξεκαθαρίσουν στα παιδιά
τους ότι η σεξουαλική επιθυμία και πράξη δεν είναι κάτι
για το οποίο πρέπει να νιώθουν άσχημα και να ντρέπονται,
αλλά μία πέρα για πέρα φυσιολογική συμπεριφορά οπότε όποιου
είδους ενοχές έχουν δημιουργηθεί θα πρέπει να εξουδετερωθούν.
Επίσης, πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ότι μία ερωτική σχέση δε
βασίζεται μόνο στο σεξ, αλλά και σε μία γκάμα συναισθημάτων
παράλληλα με τον αυθορμητισμό και την ειλικρίνεια. Περιττό
να αναφέρω ότι φοβίες και ταμπού γύρω από το σεξ πρέπει
να πεταχτούν στα σκουπίδια. Τέλος, οι έφηβοι πρέπει επίσης
να μάθουν να αναλαμβάνουν τις ευθύνες τους απέναντι στη
σωματική τους υγεία και να προστατεύονται από διάφορες ασθένειες,
ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες και επιπόλαιες σεξουαλικές επαφές.